Politoloq Araz Aslanlı: Rusiya-Ukrayna müharibəsində atəşkəs və sülh perspektivləri

Qafqaz Beynəlxalq Münasibətlər və Strateji Araşdırmalar Mərkəzinin rəhbəri Araz Aslanlı bildirib ki, hər iki tərəf üçün böyük dağıntılara, insan tələfatına və iqtisadi zərərə səbəb olan Rusiya-Ukrayna müharibəsinin dayandırılma vaxtı artıq çatıb. Ekspertin fikrincə, müharibənin gedişatı təkcə iki ölkədən asılı deyil, qlobal güclər arasındakı rəqabətlə də birbaşa əlaqəlidir.

Politoloq qeyd edib ki, Rusiya öz hərbi təcavüzünü tarixi hadisələr və NATO-nun genişlənməsi kimi təhlükəsizlik arqumentləri ilə əsaslandırmağa çalışsa da, bu, Ukrayna torpaqlarının işğalına heç bir halda bəraət qazandıra bilməz. Öz suverenliyini müdafiə edən Ukraynanın qərarlarına isə xarici hərbi və maliyyə asılılığı, həmçinin Qərb tərəfdaşlarının vahid mövqeyinin olmaması güclü təsir göstərir.

ABŞ və Avropa İttifaqının müharibə vasitəsilə Rusiyanı zəiflətmək və Çinin beynəlxalq mövqeyinə təsir etmək istədiyini diqqətə çatdıran Aslanlı, Çinin bu qarşıdurmadan indiyədək uğurla çıxdığını vurğulayıb. Bununla yanaşı, Ukraynaya göstərilən hərbi, maliyyə və qaçqın yardımları, eləcə də enerji daşıyıcılarının bahalaşması Qərb dövlətləri üçün getdikcə daha ağır iqtisadi yükə çevrilir.

Hərbi əməliyyatların nə vaxtsa dayandırılması ilə davamlı sülhün fərqli anlayışlar olduğunu vurğulayan politoloq, tərəflərin müharibədən yorulduğu üçün atəşkəs ehtimalının artdığını qeyd edib. O, hazırkı vəziyyəti İkinci Dünya müharibəsindən sonra SSRİ ilə Yaponiya arasında sülh müqaviləsinin imzalanmaması təcrübəsinə bənzədərək, rəsmi sülh sazişi bağlanmadan sadəcə döyüşlərin dondurula biləcəyini istisna etməyib.

Ekspert əlavə edib ki, xüsusilə ABŞ-nin qətiyyətli mövqeyi və gözlənilən diplomatik danışıqlar prosesə ciddi təkan verə bilər. Lakin ərazi mübahisələrinin və qarşılıqlı inamsızlığın dərinliyi səbəbindən hətta liderlər səviyyəsində əldə oluna biləcək ilkin atəşkəs razılaşması belə bölgədə uzunmüddətli və etibarlı sülhü dərhal təmin etməyəcək.